Sanprobi Active & Sport - probiotyk dla aktywnych menu

Probiotyki w sporcie

„ Więcej maratonów jest wygrywanych lub przegrywanych w przewoźnych toaletach niż za stołem”

Bill Rodgers, maratończyk

 

 

Przyjęło się uważać, że osoby aktywne fizycznie nie doświadczają problemów zdrowotnych. Niestety nie jest to do końca prawdą. Choć sport korzystnie wpływa na nasze zdrowie, szacuje się, że aż 70% sportowców narażonych jest na występowanie różnych dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego. Problem ten od lat stanowi duże wyzwanie dla specjalistów medycyny sportowej, gdyż dotyka nie tylko zawodowców ale i amatorów aktywności fizycznej.

Dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego to dla sportowca:

  • dyskomfort w trakcie uprawiania sportu
  • pogorszona wydolność fizyczna
  • słabsze wyniki sportowe
  • utrudnione przygotowania i start w zawodach

Rodzaj dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego oraz ich nasilenie są różne u każdego sportowca. Do najczęstszych dolegliwości należą:

  • zgaga
  • odbijanie
  • biegunka
  • wzdęcia
  • bóle brzucha
  • nudności i wymioty
  • krwiawienie z przewodu pokarmowego

Całkowite ustąpienie dolegliwości następuje najczęściej po zaprzestaniu wysiłku oraz po odpoczynku trwającym kilka godzin.
Pamiętaj: Utrzymywanie się objawów przez kilkadziesiąt godzin lub dni wymaga zastosowania przerwy w treningach i wykonania dodatkowych badań.

 Dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego występujące u sportowców i ludzi aktywnych fizycznie w zależności od intensywności wysiłku.

Dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego przy wysiłku fizycznym

Jak dochodzi do zaburzeń ze strony przewodu pokarmowego?

⦁ NIEDOKRWIENIE JELIT

W trakcie ćwiczeń zwiększa się przepływ krwi do mięśni szkieletowych i układu sercowo-naczyniowego, a zmniejsza w przewodzie pokarmowym. Niedokrwienie jelit skutkuje nie tylko zmniejszonym zaopatrzeniem przewodu pokarmowego w tlen oraz składniki odżywcze, ale także utrudnia eliminację szkodliwych metabolitów powstałych podczas wysiłku. W efekcie tych zmian dochodzi do zakwaszenia oraz aktywacji tzw. wolnych rodników.

⦁ STRES OKSYDACYJNY

Wolne rodniki powstają głównie w momencie oddychania komórkowego. W trakcie wysiłku zapotrzebowanie komórek na tlen znacząco wzrasta nasilając ich wytwarzanie. Syntezie wolnych rodników sprzyja również zwiększona temperatura ciała oraz powstawanie znacznych ilości kwasu mlekowego. Komórki organizmu narażone na wolne rodniki mogą ulegać poważnym uszkodzeniom. Organizm traktując je jako wroga i natychmiast podejmuje walkę. Mówimy wówczas o tzw. stresie oksydacyjnym, czyli zaburzeniu równowagi między wytwarzaniem a usuwaniem wolnych rodników, a mówiąc dokładniej, reaktywnych form tlenu (RFT).


Układ pokarmowy posiada swój własny system obronny (tzw. GALT), stąd w odpowiedzi na zbyt dużą ilość wolnych rodników rozpoczyna aktywację komórek odpornościowych. Od tego momentu w organizmie rozpoczyna się kaskada reakcji zapalnych.

 

Wpływ stresu oksydacyjnego na barierę jelitową.
Pod wpływem stresu dochodzi do uszkodzenia bariery jelitowej. W efekcie następuje przenikanie antygenów, toksyn oraz fragmentów drobnoustrojów, które wywołują stan zapalny w organizmie.

 

Wpływ stresu oksydacyjnego na barierę jelitową

.

⦁ USZKODZENIE BARIERY JELITOWEJ

Nabłonek jelitowy, wraz z mikroflorą i komórkami odpornościowymi tworzy niezwykle ważną dla układu odpornościowego strukturę zwaną barierą jelitową. Stanowi ona pierwszą linię nieswoistej obrony organizmu przed patogenami i toksynami ze środowiska zewnętrznego. Wraz z nasileniem procesów zapalnych i pogorszeniem funkcjonowania komórek jelit, bariera jelitowa stopniowo traci swoją funkcję obronną. Do organizmu zaczynają przedostawać się drobnoustroje chorobotwórcze oraz inne szkodliwe substancje. To właśnie ten moment jest kluczowy dla wystąpienia późniejszych dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego.

 

Mechanizm uszkadzania bariery jelitowej podczas wysiłku fizycznego

 

Mechanizm uszkadzania barriery jelitowej

 

 

Czynniki zwiększające ryzyko uszkodzeń bariery jelitowej

 

Czynniki zwiększające ryzyko uszkodzeń bariery jelitowej

 

⦁ ZMIANY MIKROFLORY JELITOWEJ

Naruszona pod wpływem wysiłku bariera jelitowa oraz przechodzenie do wnętrza jelit szkodliwych drobnoustrojów i toksyn mają ogromny wpływ na zachwianie flory bakteryjnej przewodu pokarmowego. O zaburzeniach mikroflory jelit mówimy gdy ilość bytujących tam bakterii patogennych przeważa nad tymi korzystnymi dla zdrowia. Skolonizowany przez bakterie chorobotwórcze przewód pokarmowy szybko daje o sobie znać w postaci przykrych dolegliwości jelitowych, zaś w dalszej perspektywie czasu może być przyczyną groźniejszych schorzeń i zaburzeń metabolicznych. Za patogenność bakterii odpowiadają głównie wytwarzane przez nie toksyny, np. endotoksyna - lipopolisacharyd (LPS). Według wielu badań naukowych, to właśnie pożyteczne bakterie wchodzące w skład naturalnej flory są głównym sprzymierzeńcem sportowców zmagających się z zaburzeniami pracy przewodu pokarmowego.

Dlaczego probiotyki?

Według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) probiotyki to żywe drobnoustroje, które podane w odpowiedniej ilości wywierają korzystny wpływ na zdrowie gospodarza. Włączenie ich do diety ma przede wszystkim zapewnić prawidłowy skład ilościowy i jakościowy ludzkiej mikroflory. Dzięki przyleganiu do nabłonka jelitowego i wytwarzaniu związków antybakteryjnych, probiotyki tworzą pewnego rodzaju barierę dla szkodliwych drobnoustrojów i toksyn. Wspierają ponadto układ odpornościowy w walce z infekcjami oraz gwarantują prawidłowe trawienie i przyswajanie składników odżywczych.

 

Wiele badań klinicznych potwierdza przydatność stosowania probiotyków u sportowców oraz ludzi aktywnych fizycznie. Korzystne efekty suplementacji probiotykami wykazali m.in.:

  • Lamprecht. i wsp. dowiedli skuteczność podawania probiotyku wieloszczepowego w uszczelnieniu bariery jelitowej oraz zmniejszaniu stanu zapalnego u wytrenowanych mężczyzn

  • Gleeson i wsp. wykazali, że podawanie probiotyków skróciło czas trwania zakażenia górnych dróg oddechowych u około 36% ludzi aktywnych fizycznie w porównaniu z osobami przyjmującymi placebo.

  • West i wsp. podawali probiotyki i placebo osobom aktywnym fizycznie. Dowiedli, że przyjmowanie probiotyków wiąże się ze skróceniem czasu trwania zakażeń górnych dróg oddechowych i zmniejszeniem częstotliwości występowania dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego.

  • Clansy i wp. wykazali, że podawanie probiotyków wspierało prawidłowe funkcjonowanie limfocytów T co wiązało się ze zwiększoną odpornością za wystąpienie zakażenia

  • Kekkonen i wsp. przeprowadzili badanie na 141 maratończykach. Podawano im probiotyk przez okres 12 tygodni. Przez cały okres obserwacji liczba dni, w których sportowcy odczuwali dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego wyniosła 2,9 w porównaniu z 4,3 u osób przyjmujących placebo.

  • Martarelli i wsp. wykazali wzrost stężenia antyoksydantów w surowicy krwi osób aktywnych fizycznie przyjmujących profilaktycznie probiotyki.

Modulacja flory jelitowej przy pomocy probiotyków u ludzi aktywnych fizycznie:

  • zmniejsza nasilenie dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego

  • zmniejsza częstotliwość, czas trwania oraz stopień nasilenia objawów zakażeń górnych dróg oddechowych

  • zmniejsza stan zapalny w organizmie

  • poprawia równowagę oksydacyjną organizmu, zmniejsza stres oksydacyjny

 

Stosowanie probiotyków należy do jednych z zaleceń dietetycznych Polskiego Komitetu Olimpijskiego. Według ich najnowszego raportu, profilaktyczne przyjmowanie probiotyków zalecane jest u wszystkich sportowców, a szczególnie wśród biegaczy, triathlonistów, kolarzy oraz wioślarzy, a także przy zaburzeniach przewodu pokarmowego (wzdęciach, biegunkach, nudnościach, zespole jelita nadwrażliwego), antybiotykoterapii, przyjmowaniu niesteroidowych leków przeciwzapalnych oraz inhibitorów pompy protonowej

 Probiotyki - czy faktycznie pozytywnie wpływają na odporność? - Patrycja Szachta -Zapytaj Trenera